Nowe zasady chorobowego, urlopów i płacy minimalnej od 2026 roku.

Rok 2026 przyniesie w Wielkiej Brytanii największe od lat zmiany w prawie pracy. Nowe przepisy obejmą m.in. chorobowe od pierwszego dnia, wyższe stawki płacy minimalnej, rozszerzone urlopy rodzinne oraz większą ochronę pracowników.

W grudniu parlament przyjął ustawę Employment Rights Bill, która wprowadza szeroki pakiet reform regulujących zarówno podstawowe prawa pracownicze, jak i relacje między pracodawcami a związkami zawodowymi. Zmiany będą wdrażane etapami – od kwietnia i października 2026 roku, a część z nich wejdzie w życie dopiero w 2027 roku.

Chorobowe i urlopy rodzinne od pierwszego dnia pracy

Pierwszy etap reform, zaplanowany na kwiecień 2026 roku, wzmocni podstawowe prawa wszystkich pracowników – niezależnie od stażu czy wysokości dochodów.

Najważniejszą zmianą będzie zniesienie okresu oczekiwania na Statutory Sick Pay (SSP). Zasiłek chorobowy będzie przysługiwał już od pierwszego dnia choroby, a nie – jak dotychczas – od czwartego dnia. Zniknie również dolny próg dochodowy, co oznacza, że prawo do SSP zyskają także osoby o niskich zarobkach. Tygodniowa stawka chorobowego wzrośnie do £123,25.

Zmiany obejmą także urlopy rodzinne. Urlop ojcowski oraz bezpłatny urlop rodzicielski będą dostępne od pierwszego dnia zatrudnienia. Stawki świadczeń takich jak maternity pay, paternity pay czy adoption pay wzrosną do £194,32 tygodniowo.

Nowa instytucja nadzorująca prawa pracowników

Ustawa powoła Fair Work Agency – jeden centralny organ odpowiedzialny za egzekwowanie praw pracowniczych. Agencja przejmie zadania dotychczasowych instytucji i będzie nadzorować m.in. kwestie zwolnień, urlopów oraz wynagrodzeń.

Od kwietnia 2026 roku wzrośnie również maksymalna kara za brak konsultacji przy zwolnieniach grupowych. Odszkodowanie zwiększy się z 90 do 180 dni wynagrodzenia. Zgłaszanie molestowania seksualnego zostanie jednoznacznie uznane za tzw. qualifying disclosure, co wzmocni ochronę sygnalistów.

Wyższa płaca minimalna od kwietnia 2026 roku

Wraz z nowym rokiem podatkowym wzrosną stawki płacy minimalnej. National Living Wage dla osób od 21. roku życia zwiększy się o 4,1 proc. do £12,71 za godzinę.

Nowe stawki wyniosą:

• 21 lat i więcej: £12,71

• 18–20 lat: £10,85

• 16–17 lat: £8,00

• praktykanci: £8,00

Rząd zapowiada dalsze działania w kierunku zrównania stawek młodszych pracowników z pełną płacą minimalną.

Koniec ulgi podatkowej na pracę z domu

Od 6 kwietnia 2026 roku zlikwidowana zostanie ulga podatkowa dla osób pracujących zdalnie. Obecnie pracownicy mogą odliczać koszty pracy w domu, m.in. wyższe rachunki za energię, także w formie ryczałtu £6 tygodniowo.

Według rządu zmiana dotknie około 300 tys. osób. Dla podatników oznacza to wzrost obciążeń o ok. £62 rocznie (stawka podstawowa) lub £124 (stawka wyższa).

Zakaz „fire and rehire” od października 2026 roku

Drugi etap reform, planowany na październik 2026 roku, wprowadzi zakaz praktyk typu fire and rehire oraz fire and replace. Zwolnienie pracownika w celu ponownego zatrudnienia go na gorszych warunkach będzie co do zasady uznawane za nieuczciwe.

Pracodawcy zostaną także zobowiązani do podejmowania „wszystkich rozsądnych kroków” w celu zapobiegania molestowaniu seksualnemu – również ze strony klientów czy kontrahentów.

Napiwki, związki zawodowe i dłuższy czas na pozew

Jesienią 2026 roku zaostrzone zostaną przepisy dotyczące napiwków. Pracodawcy będą musieli konsultować politykę napiwkową z pracownikami i aktualizować ją co najmniej raz na trzy lata.

Rozszerzone zostaną również prawa związków zawodowych, a termin na wniesienie większości spraw do trybunału pracy zostanie wydłużony z trzech do sześciu miesięcy.

Zmiany zaplanowane na 2027 rok

Od 2027 roku rząd planuje m.in. likwidację kontraktów zero-hours. Pracownicy zyskają prawo do gwarantowanych godzin pracy oraz rekompensaty za odwołane zmiany. Wzmocniona zostanie ochrona kobiet w ciąży i osób wracających z urlopów rodzinnych.

W planach jest także wprowadzenie bezpłatnego urlopu żałobnego, obejmującego również stratę ciąży przed 24. tygodniem, oraz dalsze wzmocnienie prawa do pracy elastycznej.